أحمد بن محمد مسكويه الرازي ( مترجم : ابو القاسم امامى و على نقى منزوى )

431

تجارب الأمم ( فارسى )

ماليات پرداخت ، او پيش پرداختى از بازرگانان مىگرفت تا از خرمن‌هاى آيندهء غله به ايشان تحويل دهد و با اين گونه رفتار چهار صد هزار دينار گرد آورد . چون ماندن وزير [ ابو على بن مقله ] در موصل به درازا كشيد ، سهل بن هاشم دبير ابو محمد [ حسن بن عبد الله ] بن حمدان دست به ترفند زده ، ده هزار دينار براى وزير ابو حسين پسر وزير ابو على فرستاد ، تا او به پدرش نوشت : كارها در پايتخت بر آشفته است و اگر بازگشت وى باز هم به پس افتد بيم از هم گسيختگى كار ايشان مىرود . وزير [ ابو على بن مقله ] از اين گزارش ترسيده ، كار خراج و ديه‌هاى موصل و « ديار ربيعه » را به على بن خلف بن تناب و كار معونتها [ 1 ] را در آنجا به « ما كرد » ديلمى از ساجيان واگذار كرده ، پس از تسويه حساب بازرگانانى كه پيش پرداخت داده بودند از موصل به سوى * پايتخت پائين آمد [ 2 ] . امير ابو الفضل [ 3 ] و ديوان داران [ 4 ] و سرداران به پيشواز او آمدند ، او از خليفه ديدار نموده به خانه بازگشت ، فرداى آن روز به خود و پسرش خلعت نديمى پوشانيده هديه‌هائى آشاميدنى و عطر و بلور براى ايشان فرستادند . ابو على وزير ، پيش از پايين آمدن از موصل به پسرش وزير [ ابو حسين ] دستور نوشت كه نگهبان را از ابو الحسن على بن عيسى بردارد ، نامهء گراميداشت برايش بنويسد و او را ميان بازگشت به مدينة السلام [ بغداد ] و ماندن در « صافيه » مخير سازد . وزير ابو حسين نيز چنين كرد . انگيزهء وزير ابو على در نوشتن چنين نامه آن بود كه او يك نامه براى ابو محمد ، حسن بن عبد الله بن حمدان فرستاده او را به پيروى دولت

--> [ ( 1 - ) ] M . متن : « اعمال المعاون . . . » براى معونت ن . ك : ( خ 5 : 231 ) براى ربيعه ( خ 5 : 11 و 554 ) پانوشت . [ ( 2 - ) ] صولى در آنجا گويد : وزير سه روز مانده از شوال در بردان بماند تا كسوف خورشيد كه دو شب از شوال مانده رخ مىداد بگذرد . پس روز اول ذى حجه [ 323 ] وارد شد . / / M براى ستاره شناسى ابن مقله ( خ 5 : 391 و 581 ) نيز ديده شود . [ ( 3 - ) ] M : ن . ك : خ 478 . [ ( 4 - ) ] M : متن : « اصحاب الدواوين ، . . . ن . ك : خ 5 : 494 پانوشت .